Denizli'nin dokumasıyla ünlü Buldan ilçesinde yaşayan Veysel Karaşın, fabrikasyon üretime inat asırlık el tezgahıyla geleneksel dokuma kültürünü yaşatmaya devam ediyor. Amacının ticaret değil, 1951 öncesi ata mirasını gelecek kuşaklara aktarmak olduğunu belirten emektar usta, elektrikli tezgahlara meydan okuyarak günde sadece 2 metre kültürel miras dokuyor.
"Hedefim 1951 Öncesinin Dokuma Kültürünü Unutturmamak"
Denizli'nin Buldan ilçesinde geleneksel dokuma kültürünün son temsilcilerinden Veysel Karaşın, kaybolmaya yüz tutmuş ata mirasını yaşatmak için el emeği göz nuru üretimine aralıksız devam ediyor. Yaklaşık 25 yıl önce hobi olarak başladığı el tezgahı dokumacılığında zamanla zanaatı ön plana çıkaran Karaşın, teknolojiye yenik düşmeyen asırlık tezgahıyla adeta zamana direniyor.
Atölyesini ziyaret edenleri nostaljik bir yolculuğa çıkaran Karaşın, "Benim hedefim 1951 yılında Buldan'a gelen ilk elektrikli tezgahtan önce nasıl dokuma yapılıyorsa onu yapmak. Peştamalları ve şalları her yerde bulabiliriz. Benim için önemli olan atalarımızın yaptığı gibi elektriksiz dokumanın aynısını uygulayabilmek ve kültürümüzü gün yüzünde tutmak" diyor.
Bir Dokuma İçin 5 Günlük Sabır ve Emek
Geleneksel dokumanın büyük bir sabır gerektirdiğini ve sadece hazırlık aşamasının günlerce sürdüğünü ifade eden Karaşın, süreci şu sözlerle anlatıyor:
"Üzerinden geçen iplik makaralarını kendim hazırlarım. Gücülerden geçen ipleri arkadaşlarımla beraber geçiririz. Sadece bu hazırlıkları yapmak bile yaklaşık 5 günümüzü alıyor. Aslında en iyi tezgah gürgen ağacından yapılandır. Bu tezgah bana eşimin kardeşinin kayınbabasından hatıra. Üzerindeki izler bana geçmişi hatırlatıyor, ben de o güzel hatıraları tekrar yaşatıyorum."
Kumaşa "Söz ve Melodi" Katan Pedallar
Tezgahın teknik özelliklerinden ve kumaş üzerindeki desenlerin dilinden bahseden Veysel Karaşın, 2 pedallı tezgahlarda düz dokumalar yapıldığını, ancak 4 ve üzeri çoklu pedallı tezgahlarda dokuma yapıldığında kumaş üzerinde desenler oluşmaya başladığını belirtiyor. Usta isim, bu desenlerin de kendine has bir sözü ve melodisi olduğunu ifade ediyor.
Saatte 12 Ürün Yerine, Günde Sadece 2 Metre
Seri üretimin aksine günde sadece bir parça ürün çıkarabildiğini dile getiren emektar usta, "Benim tezgahımda dokunan ürün 2 metre 8 santim gibi bir ölçüde oluyor ve bu benim tam bir günümü alıyor. Elektrikli tezgahlarda saatte 12 ürüne kadar çıkıyor bu sayı. Benim amacım ticaret olmadığı için bu tezgahı kullanıyorum" diyerek sanatını ticarete kurban etmediğini vurguluyor.
Atölyeyi ziyaret eden misafirlerin hissettiği duyguların kendisini motive ettiğini belirten Veysel Karaşın, eski nesillerin bu tezgahları görünce çocukluk hatıralarına daldığını, yeni nesil gençlerin ise ipliklerin birbirine geçişindeki karmaşık "algoritma" karşısında büyülendiğini belirtiyor.
