Depo raf sistemleri kapasite hesabı, eldeki alanın kaç koliyi taşıyabileceğini sayıya dökme işidir. Hesap üç veriyle başlar: depolanacak ürünün koli ölçüsü, rafın derinlik ve genişlik değerleri, bir de ünitenin yükseklik seçeneği. Bu üç veri birleştiğinde hem raf gözüne sığacak koli adedi hem de toplam hacim ortaya çıkar. Statik yük ise adet hesabının sınırını belirler.
Doğru hesap, depoyu kurarken alınan ünite sayısını da netleştirir. Ölçü seçimi rastgele yapıldığında raf gözünde boşta kalan derinlik oluşur ve metrekare verimi düşer. Ürün grubunu koli boyutuna göre ayırmak, her grubu uygun derinlikteki rafa yerleştirmek gerekir. Aşağıdaki bölümler hesabı kademe kademe kuruyor ve hafif yük rafı ölçü matrisini örnek alıyor.
Depo Raf Sistemleri Kapasite Hesabı Neden Gerekir?
Kapasite hesabı yapılmadan alınan raf, çoğu zaman ya fazla ya da eksik çıkar. Fazla ünite dolaşım alanını daraltır, eksik ünite ise stokun zemine yığılmasına yol açar. Sayısal bir plan, stok yönetimini ve elleçlemeyi baştan düzene sokar. Hesap ayrıca her katın taşıyacağı ağırlığı önceden görünür kılar, böylece ağır kolilerin üst katlara çıkması engellenir.
Hesap üç aşamada ilerler. Önce depolanacak ürünün koli ölçüsü ve adedi çıkarılır. Ardından bu koliye uyan raf derinliği ve genişliği belirlenir. Son adımda kat sayısı ile yükseklik seçeneği eşleştirilir ve toplam hacim bulunur. Üç aşama tamamlandığında ünite adedi kendiliğinden ortaya çıkar.
Hacim Hesabında Hangi Ölçüler Kullanılır?
Hacim hesabı raf gözünün genişlik, derinlik ve kat aralığı çarpımıyla bulunur. Depo kurgusunda depo raf sistemleri için bu üç ölçü tek tek not edilir, sonra koli hacmine bölünür. Çıkan sayı teorik koli adedini verir. Uygulamada koliler arasında pay bırakıldığı için gerçek adet biraz daha düşük kalır. Bu pay elleçlemeyi kolaylaştırır ve koli yüzeylerinin sıkışmasını önler.
• Genişlik değeri raf tablasının uzunluğunu ve yan yana dizilecek koli sırasını belirler
• Derinlik değeri koli sırasının kaç kat derine gideceğini gösterir
• Kat aralığı koli yüksekliğine göre ayarlanır ve üstte parmak payı bırakılır
• Statik yük değeri hacim dolsa bile adedi sınırlayabilir
Derinlik Seçimi Koli Boyutuna Göre Nasıl Yapılır?
Derinlik, kapasite hesabının en çok gözden kaçan ölçüsüdür. Hafif yük rafı ölçü matrisinde derinlik 40, 60 ve 80 santimetre olarak sunulur. Koli derinliği 40 santimetrenin altındaysa 40 santimetrelik raf tek sıra için yeterli olur. Daha büyük kolilerde 60 santimetre, arka arkaya iki sıra dizilecek kolilerde ise 80 santimetre değerlendirilir. Rafın derinliği koliden küçük kalırsa yük tablanın dışına taşar ve devrilme riski doğar.
1. Depolanacak kolinin genişlik, derinlik ve yükseklik ölçülerini santimetre cinsinden yazın
2. Koli derinliğine en yakın üst değeri 40, 60 ve 80 santimetre arasından seçin
3. Raf genişliğini 90, 120, 150 ve 180 santimetre seçenekleri içinden koli sırasına göre belirleyin
4. Kat aralığını koli yüksekliğine göre ayarlayın ve H200 ya da H250 yükseklik seçeneğiyle kat sayısını netleştirin
5. Her kata düşen toplam ağırlığı statik yük sınırıyla karşılaştırın
Ölçü Matrisi Üzerinden Kapasite Tablosu
Ölçü matrisi, seçimi tabloya dökmeyi kolaylaştırır. Genişlik değerleri 90, 120, 150 ve 180 santimetredir. Yükseklik tarafında H200 ve H250 seçenekleri bulunur, bu da kat aralığının ne kadar bölüneceğini belirler. H250 ünite aynı taban alanında daha fazla kat, dolayısıyla daha fazla hacim sağlar. Tablodaki eşleştirme, ürün grubunu doğru üniteye yönlendirir.
|
Ürün Grubu |
Önerilen Derinlik |
Uygun Genişlik |
|
Küçük kutu ve poşetli ürün |
40 cm |
90 cm |
|
Standart karton koli |
60 cm |
120 cm |
|
Hacimli koli |
80 cm |
150 cm |
|
Karışık stok ve arşiv kutusu |
60 cm |
180 cm |
Statik Yük Ve Kat Bazlı Ağırlık Dağılımı
Hacim hesabı bittiğinde sıra ağırlığa gelir. Statik yük, bir raf katının hareketsiz duran yükü taşıma sınırıdır. Koli sayısı hacme sığsa bile toplam ağırlık bu sınırı aşarsa tabla sehim yapar. Ürünün ağırlığını koli adediyle çarpmak, her kat için gerçekçi bir değer verir. Üretici tarafından bildirilen kat kapasitesi aşılmayacak biçimde plan yapılması önerilir.
• Ağır koliler alt katlara, hafif koliler üst katlara yerleştirilir
• Yük raf tablası yüzeyine yayılır, tek noktaya biriktirilmez
• Aynı üniteye farklı ağırlıktaki ürün grupları karıştırılmadan yerleştirilir
• Kat aralığı değiştirildiğinde ağırlık planı yeniden gözden geçirilir
Bir Ünitede Kaç Koli Taşınabilir?
Adet hesabı için önce tek kat üzerinden gidilir. Raf genişliği koli genişliğine bölünür, çıkan tam sayı yan yana dizilecek koli sırasını verir. Aynı işlem derinlik için tekrarlanır ve iki sonuç çarpılır. Bu çarpım tek katın koli adedini gösterir. Kat sayısıyla çarpıldığında ünitenin toplam koli kapasitesi bulunur.
Örnek üzerinden bakmak sonucu netleştirir. Genişliği 120 santimetre, derinliği 60 santimetre olan bir raf gözünde, 30 santimetre genişliğindeki koliden yan yana dört adet dizilir. Derinlik iki sıra kolinin sığmasına izin verirse tek kat sekiz koli taşır. Kat sayısı arttıkça bu sayı katlanır, ancak statik yük sınırı son sözü söyler.
Kapasite Hesabında Sık Görülen Hatalar
Hesap hatalarının çoğu ölçü almadan sipariş vermekten kaynaklanır. Koli ölçüsü ambalajın dış yüzeyinden alınmadığında, kağıt üstünde sığan yük rafta sığmaz. İkinci sık hata, hacim doldu diye ağırlığı hesaba katmamaktır. Üçüncüsü ise tüm ürün gruplarını aynı derinlikteki üniteye yerleştirmeye çalışmaktır. Grupları ayırmak, hem hacmi hem de erişimi rahatlatır.
• Koli ölçüsü ambalaj dahil alınır
• Hacim hesabı ile ağırlık hesabı ayrı ayrı yapılır
• Ölçü matrisindeki en yakın üst değer seçilir
Ölçüleri ve ağırlıkları yazılı bir listeye dökmek, depo kurulumunu sürprizsiz hale getirir. Liste hazır olduğunda ünite adedi, kat sayısı ve derinlik tercihi tek bakışta görünür. Stok değiştiğinde aynı liste güncellenerek hesap yeniden kurulabilir.
Sıkça Sorulan Sorular
Bir Rafa Kaç Koli Sığar?
Sığacak koli adedi raf gözünün genişliği, derinliği ve kat aralığıyla belirlenir. Raf genişliği koli genişliğine, derinlik ise koli derinliğine bölünür ve iki sonuç çarpılır. Çıkan sayı tek katın kapasitesidir. Kat sayısıyla çarpınca ünite toplamı bulunur. Hacim yeterli olsa bile statik yük sınırı adedi aşağı çekebilir.
Depo Rafında Hangi Derinlik Seçilmeli?
Derinlik tercihi koli ölçüsüne bağlıdır. Hafif yük rafı matrisinde 40, 60 ve 80 santimetre seçenekleri bulunur. Koli derinliğinden küçük bir değer seçmek yükün tabla dışına taşmasına yol açar. Kolinin arkasına ikinci sıra dizilecekse daha geniş derinlik değerlendirilir. Ölçü alınırken ambalajın dış yüzeyi esas alınır.
Hacim Hesabı İle Ağırlık Hesabı Aynı Şey Midir?
İkisi ayrı hesaptır ve birlikte kullanılır. Hacim hesabı raf gözüne kaç kolinin fiziksel olarak sığdığını gösterir. Ağırlık hesabı ise o kolilerin toplam kütlesinin kat kapasitesini aşıp aşmadığını ortaya koyar. Yoğun ürünlerde hacim dolmadan ağırlık sınırına ulaşılabilir. Bu nedenle iki hesap art arda yapılır ve düşük olan sonuç geçerli sayılır.
H200 İle H250 Arasında Nasıl Karar Verilir?
Karar, tavan yüksekliğine ve koli boyuna göre verilir. H250 ünite daha uzun bir dikey alan sunar, bu da ek kat açmaya imkan tanır. Alçak tavanlı bölümlerde ya da sık erişilen stoklarda H200 daha kullanışlı kalır. Üst katlara erişimin nasıl sağlanacağı da tercihte hesaba katılır.




