Avukata vekaletname nasıl verilir ve hangi tür vekaletname gerekir

Avukata vekaletname noterde düzenlenir. Notere giderken kimlik belgenizin yanında avukatın adı soyadı, T.C. kimlik numarası, kayıtlı olduğu baro ile baro sicil numarası ve büro adresi yeterlidir; avukatın işlemde hazır bulunması gerekmez. Asıl belirleyici soru belgenin nerede çıkarıldığı değil, içine hangi yetkilerin yazıldığıdır. Aynı avukat adına düzenlenmiş iki vekaletname, kapsamları farklıysa birbirinden bağımsız iki belge gibi çalışır.

Noterde vekaletname çıkarmanın işleyişi

Noter, vekaletnameyi bildirilen işin türüne göre düzenler. Bu yüzden hangi konu için vekalet verildiğini gişede açıkça söylemek, sonradan eksik yetki nedeniyle ikinci kez notere gitmeyi önler.

1. Avukattan kimlik ve büro bilgilerini yazılı olarak isteyin; noterin ihtiyaç duyduğu veriler bunlardır.

2. Kimlik belgenizle notere başvurun ve vekaletin konusunu belirtin: dava takibi, icra takibi, marka başvurusu veya belirli bir sözleşme işi gibi.

3. Boşanma gibi kişiye sıkı sıkıya bağlı hak içeren işlerde noter fotoğraflı vekaletname düzenler; yanınızda vesikalık fotoğraf bulundurun.

4. Şirket adına vekalet veriliyorsa temsil ve imza yetkisini gösteren güncel sicil belgeleri istenir, işlemi yetkili kişi yapar.

Dijital Lisans Alışverişinde Güven, Hız ve Doğru Platform Seçimi

İçeriği Görüntüle

5. Düzenlenen vekaletnamenin bir suretini avukata ulaştırın; dosyaya sunulacak olan bu surettir.

Yurt dışındaysanız vekaletname T.C. konsolosluğunda düzenlenebilir. Yabancı bir noter önünde düzenlenen belgenin Türkiye'de kullanılabilmesi için apostil şerhi ve yeminli tercüme gerekir. Türkçe bilmeyen kişilerin işleminde ise noter yeminli tercüman bulundurur.

Genel vekaletname ile özel vekaletname arasındaki tercih

Genel vekaletname avukata birden fazla iş için temsil yetkisi verir ve kural olarak bir geçerlilik süresi taşımaz. Özel vekaletname tek bir dosyaya veya tek bir işleme bağlıdır. İkisi arasındaki seçim işin büyüklüğüyle değil, müvekkilin kapsam üzerinde ne kadar kontrol istediğiyle ilgilidir.

Tek bir boşanma dosyası veya tek bir icra takibi için özel vekaletname yeterlidir. Şirketlerde sözleşme, alacak ve marka işleri iç içe geçtiği için genel vekaletname pratik olabilir. Bu durumda da kapsamı bilinçli olarak daraltmak mümkündür; genel vekaletname vermek, her yetkiyi vermek zorunda olmak anlamına gelmez.

Vekaletnamede açıkça yetki verilmesi gereken işlemler

Hukuk Muhakemeleri Kanunu bazı işlemleri, vekaletnamede açıkça yetki verilmiş olması koşuluna bağlar. Bu yetkiler metinde yoksa avukat, elinde geçerli bir vekaletname bulunsa bile o işlemi yapamaz. Başlıcaları şunlardır:

• Sulh olmak, davayı kabul etmek, davadan veya kanun yollarından feragat etmek

• Hakimi reddetmek ve yargılamanın iadesi yoluna başvurmak

• Yemin teklif etmek, yemini kabul, iade veya reddetmek

• Davanın tamamını ıslah etmek

• Tahkim ve hakem sözleşmesi yapmak, alternatif uyuşmazlık çözüm yollarına başvurmak

• Başkasını tevkil etmek, yani temsil yetkisini başka bir avukata devretmek

• Kişiye sıkı sıkıya bağlı haklarla ilgili davaları açmak ve takip etmek

Bu kalemlerin hepsi her dosyada gerekmez. Duruşma veya işlem başka bir ilde görülecekse tevkil yetkisi işe yarar, çünkü bu yetki olmadan bulunduğu yerdeki bir meslektaşın görevlendirilmesi mümkün değildir. Buna karşılık feragat ve sulh yetkisini vermeden ilerlemeyi tercih eden müvekkiller vardır; bu tercih süreci kilitlemez, yalnızca o kararları müvekkilin imzasına bağlar. Hangi yetkilerin metne gireceğini, dosyayı üstlenecek Bursa avukat ile noter randevusundan önce konuşmak en pratik yoldur.

Ayrıca değerlendirilmesi gereken bir başlık da para tahsil yetkisidir. Ahzu kabz yetkisi verildiğinde icra dosyasındaki tahsilat avukat üzerinden yürüyebilir; verilmediğinde ödeme doğrudan müvekkile yapılır. İkisi de geçerli bir tercihtir ve seçim, tahsilatın nasıl izleneceğine göre yapılır.

Vekaletname olmadan hangi işler yapılabilir

Avukatla görüşmek için vekaletname şart değildir. Avukatlık Kanunu, avukata vekaletname sunmaksızın dava ve takip dosyalarını inceleme yetkisi tanır. Vekaletname, avukat sizin adınıza bir işlem yapacağı anda gerekli hale gelir: dava açmak, dilekçe sunmak, icra takibi başlatmak, duruşmaya katılmak veya bir kurum nezdinde başvuruyu yürütmek gibi.

Kurum önündeki temsil neden ayrı değerlendirilir

İdari kurumlar önündeki temsil ayrı bir kapsam sorunu doğurur. Marka başvurusu ve yayıma itiraz gibi işlemler Türk Patent ve Marka Kurumu nezdinde marka vekili sıfatıyla yürütülür; yalnızca mahkeme davaları düşünülerek hazırlanmış dar kapsamlı bir vekaletname bu işlemlere yetmeyebilir. Mia Hukuk & Danışmanlık'ta avukatlık ile TÜRKPATENT nezdindeki marka vekilliği sıfatının Av. Meryem Ayık'ta birleşmesi, idari başvuru ile olası dava aşamasının aynı vekalet ilişkisi içinde kurgulanmasına imkan verir.

Azil ve istifa: vekalet ilişkisi nasıl sona erer

Vekaletname verildikten sonra geri alınabilir. Müvekkil avukatı dilediği zaman azledebilir; azil noter aracılığıyla yapılır ve görülmekte olan dosya varsa mahkemeye ya da icra dairesine bildirilir. Bildirim yapılmadığı sürece dosyada eski vekil görünmeye devam eder ve tebligatlar ona ulaşır. Uygulamada en sık karşılaşılan aksaklık buradadır: yeni bir avukata vekaletname vermek, önceki vekaletnameyi kendiliğinden ortadan kaldırmaz.

Azlin ücret tarafı da vardır. Avukatlık Kanunu, azil halinde kararlaştırılan ücretin tamamının ödeneceğini, avukatın kusur veya ihmali nedeniyle azledilmesi halinde ise ücretin ödenmeyeceğini düzenler. Ters yönde, avukat da işi bırakabilir. İstifa eden avukatın o işe ait vekalet görevi, durum müvekkile bildirildikten sonra on beş gün daha sürer; bu süre müvekkile yeni bir vekil bulma imkanı tanır ve dosyanın takipsiz kalmasını önler.

Buradaki anlatım vekalet ilişkisinin genel işleyişine ilişkindir. Hangi yetkinin sizin dosyanızda gerekli olduğu, uyuşmazlığın türüne ve sürecin bulunduğu aşamaya göre değişir; bu nedenle metni kendi dosyanız hakkında verilmiş bir görüş yerine koymayın. Noter randevusu almadan önce konuyu bir avukatla ele almak, vekaletnamenin ilk seferde doğru kapsamla çıkmasını sağlar.