STRES ve İNSAN

İnsan ihtiyaçları olduğu sürece stres altındadır. Bu  anlayışla yola çıkıldığında stresin aslında doğal yaşamın bir parçası olduğu gerçeğini kabul etmek, stresi tanıma ve onunla başa çıkma yollarını öğrenme ve uygulama açısından oldukça anlamlı görünmektedir.

Stres, organizmanın bedensel ve ruhsal sınırlarının tehdit edilmesi ve zorlanması ile ortaya çıkan bir durumdur. Kişinin istek ve gereksinimlerinde bir engellenme veya kendine olan saygısında bir kayıp ya da tehdit algılaması söz konusudur. İnsan tehdit ve zorlanmalar karşısında kendini korumaya yönelik fiziksel ve ruhsal bir tepki zincirini harekete geçirme özelliğine sahiptir. Burada stresli olayın çeşidine ve verilen tepkiye göre vücutta bazı değişiklikler oluşur.( Solunum sayısı artar, kalp vurum sayısı artar, gözbebekleri büyür gibi)
Hayatımızdaki herşey stres sebebi olabilir. Çevresel faktörler, işle alakalı meseleler, sosyal mevzular, ruhsal faktörlerv.b
Bunlardan hangisi daha önemli derseniz bir ayrım yapmak çok zordur. Çünkü hepsi hergün her dakika hayatımızın içerisindedir.

Stresin Psikolojik Yönü
Stres, onu zihninde taşıyan kişiye aittir.

Aynı olaya farklı kişiler farklı tepki ve yaklaşımlar gösterebilir. Bu kişilerin kişilik yapıları, şemaları, daha önceki tecrübeleri, hayata bakış açıları, hayattan beklentileri gibi birçok faktöre bağlıdır
Üç yetişkin çocuğu olan bir babanın ölümünü düşünelim. Çocuklarından ikisinin evlenmiş ve kurdukları yeni düzende hayatlarını sürdürdüklerini; diğerinin de evlenmeyip baba ile yaşadığını düşünelim. Bu ölüm olayının, evlatlar için önemli bir stres verici durum olmasına karşın, her üç çocuğa da aynı düzeyde etkilemiş olabilir mi?

Stresi geçmişte doğanın getirdikleri yaratırken bugün insanın kendi ürettikleri yaşatmaktadır
Yapılan psikolojik değerlendirmelerde en çok stres veren olaylar sıralamasında eşin ölümü birinci sırada boşanmada ikinci sırada yer almaktadır. Neticede ikisinde de eş kaybı vardır ve manidar bir sonuçtur.

Ayrıca kadınların strese karşı erkeklere oranla daha dayanıklı olduğu, bazı hastalıklara daha az yakalandıkları ve daha uzun ömürlü oldukları görülmüş.

Stresin sadece olumsuz etkisi mi vardır? 
Stres belirli bir seviyeye kadar aslında bizim için olumludur. Öğrenmek için stres gereklidir. Gerçekte sağlık için belirli bir düzeyi aşmayan stres vericilere ihtiyaç vardır. Bu bizim yeni durumlara adapte olmamıza uyum göstermemize yardımcı olur.Örneğin çocuk sınav stresi hissetmezse ders çalışma gereği duymaz. Ancak burada stres eşiği önemlidir. Bizim ruhsal dengemizi bozmaya başlarsa o zaman sıkıntı oluşturup zararlı hale gelir. Ancak bu eşiğin kişiden kişiye büyük değişiklik gösterdiğini unutmamak gerekir.
Stres fiziksel hastalıklara neden olabileceği gibi (hipertansiyon, kalp hastalıkları, mide ülseri gibi) sıklıkla anksiyete bozukluğu, akut psikotik bozukluk, depresyon, cinsel problemler gibi ruhsal sıkıntılara da neden olabilmektedir.

Stres Kaynağı Oluşturabilecek Değiştirilmesi Zor Yanlış İnanışlar 
1- Herkes tarafından sevilmesi gerekir düşüncesi.
2-Bütün işlerde mutlaka o işi en iyi bilen, kusursuz yapan ve en mükemmel kişi olması gerekir.
3-İnsanlar çabuk kırılır ve onları incitmemek gerekir.
5-Eğer insanlar sizi onaylamıyorsa, bu mutlaka sizin hatalı veya kötü olduğunuzu gösterir.
6-İyi ilişkiler fedakarlık ve “verme” temeli üzerine kurulur.
7-Kendini düşünmek bencilliktir. 
8-Mutluluk ancak başka insanların varlığı ile mümkündür. 
10-Kızgınlık mutlaka kötü ve yıkıcıdır. 
11-Hayatın sorumluğundan kaçmak, onlarla karşı karşıya kalmaktan daha kolaydır. 
Bu maddeler daha da arttırılabilir.

Netice olarak stresi tanıyıp onunla nasıl baş edeceğimizi bilmemiz gerekir. Çünkü o her an hayatımızın içindedir. Bununla alakalı gerekirse destek almalıdır. Stresle baş etmeyi de bir sonraki yazımızda ele alacağız.
    Stressiz, sağlıklı, huzurlu, mutlu günler dileğiyle…….

YORUM EKLE
YORUMLAR
Hüseyin şenocak
Hüseyin şenocak - 12 ay Önce

Çağımızın en etkin hastalık sebebini çok iyi tanımlamışsınız. Teşekkürler, emeğinize ve aklınıza sağlık