PANİK ATAK ve PANİK BOZUKLUK

“Bende panik atak var onun için üzüntüye gelemiyorum veya cenazeye kalabalığa gidemiyorum” gibi ifadeleri çevremizden sıklıkla duyarız. 
Bu panik atak nedir acaba? Sık mı görülür? Hastalık mıdır? Tedavisi mümkün müdür?
Panik atak bir çeşit yoğun anksiyete tablosudur. Anksiyete de sebebi tam olarak belli olmayan huzursuzluk kaygı ve endişe  halidir. Tabii bu tanım daha da genişletilebilir. Anksiyete tablolarında ruhsal belirtilerle birlikte her türlü somatik hastalığa ait belirtiler (Baş ağrısı, baş dönmesi, göğüs ağrısı, uyuşma, titreme v.b) görülebilir.   
Panik atağın sebebi diğer ruhsal bozuklukların çoğunda olduğu gibi net değildir. Muhtemel faktörler belirtilmiştir
Sıklıkla ergenlik döneminin sonunda ve erişkinliğin başında olmak üzere hemen hemen her dönemde başlayabilir. Bayanlarda erkeklere göre daha sık görülür.
Panik atakta çarpıntı, terleme, titreme, nefes darlığı, huzursuzluk, uyuşukluk  vb 13 tane belirtiden en az 4 tanesinin olmasıyla tanı konur. Burada şikayetler bir anda başlar ve 10 dk içinde pik yapar. Beraberinde çıldırıyor muyum, kalp krizi mi geçiriyorum, ölüyor muyum gibi değişik düşünceler de ilave olabilir. 
Burada düşünülen tablo mesela ölüm o kadar ciddidir ki onu düşünmek   atağın şiddetini daha da arttırabilir. Panik atak hiçbir tetikleyici etkene bağlı olarak ortaya çıkmayabileceği gibi bazı etkenlere ve durumlara bağlı olarak da ortaya çıkabilir. Mesela asansöre binince, açık arazide v.b gibi durumlarda ortaya çıkma riski artabilir.
Panik ataktaki kısır döngünün ilk noktası genelde vücutta ilk hissedilen şikayet ve bunun nasıl yorumlandığıdır. Mesela kalbin azıcık fazla çarpma durumu olduğunda kişi bunu acaba kalp krizi mi geçiriyorum diye yorarsa; arkasından kalp krizine ait diğer belirtiler de ( göğüs ağrısı, soğuk terleme, ağrının sol kola ve sırta doğru yayılması v.b) beraberinde gelebilir. Bundan sonraki aşamada da vücutta tam bir kalp krizi tablosu görüldüğü için senaryo tamamlanmış olur. Evet ben kalp krizi geçiriyorum, her an ölebilirim korkusu ile mevcut belirtiler daha da şiddetlenir ve soluğu hastane acilinde alır. Orada da birşeyiniz yok durum psikolojik  denince bu sefer tekrar sorgulamaya başlar. Ben ölme noktasına geldim doktor bana birşeyin yok diyor. Bu tabloyu birkaç defa daha yaşayıp acile gitmeye devam ederse artık kendi de durumun farkına varmaya başlar. 
Panik ataklar somatik ve ruhsal birçok hastalığa eşlik edebilir. Major Depresif Bozukluk, OKB, Fobik Bozukluklar kardiyak hastalıklar gibi. Panik ataklara zamanla atakların tekrarlama ihtimali içerikli değişik düşünceler ilave olursa tanı zamanla Panik Bozukluğuna döner. Panik ataklar tedavi edilmezse insanın hayatını etkilemeye, performansını düşürmeye ve diğer psikiyatrik bozukluklara davetiye çıkarmaya neden olabilir. 
Tedavide önemli olan direk psikiyatriste ulaşabilmektir. Neden; Ççünkü ilk başta belirtiler daha çok baş ağrısı, göğüs ağrısı, nefes darlığı gibi somatik yakınmalar şeklinde olduğu için genelde ilk başvurulan doktorlar nöroloji uzmanları ve kardiyologlar v.d dir. Orada da bir sürü tetkik ve filmle beraber sıkıntılı panik ataklı dönem devam eder. Durum böyle olunca da hastanın tedaviye başlaması ve tamamen düzelmesi gecikmiş olur. 
Geçenlerde panik atakları net olan ve yaşı genç olan bir hastam, panik atakları nedeniyle  muhtelif defalar acil servise başvurmuş. Acil doktoru değerlendirmesinden sonra hastanın  acil bir durumunun olmadığını belirtip,  her şikayeti için  farklı bir doktora yönlendirmiş. Baş ağrısı ve baş dönmesi için nöroloji uzmanına, göğüs ağrısı ve çarpıntı için kardiyoloji uzmanına, karın ağrısı ve bulantı için de dahiliye uzmanına yönlendirmiş. Tabii durum böyle olunca her doktor branşıyla alakalı bir sürü tetkik yaptırmış ve organik herhangi bir sorun olmadığını durumun psikolojik olduğunu ifade etmişler. Hastamız bu arada etrafının tavsiyesiyle bir hocaya da başvurmuş. O da tabii ki fırsat bu fırsat  “Cinler sana  musallat olmuş hatta içine kadar girmişler” deyip fahiş bir ücret almış. Neticede bize gelinceye kadar hem zaman kaybı hem maddi kayıp yaşamış. Bize geldi tedavisine başladık. Hemen ertesi gün daha iyi olduğunu ifade etti. Bu örnekte de  olduğu gibi diğer sağlık çalışanlarına da hastaları yönlendirme konusunda önemli görevler düşmektedir. 
Ayrıca panik atakları net olmayan, daha önceden bilinen bazı hastalıkları olan, ileri yaşta olanlardaki panik atak benzeri durumları altta yatan başka ciddi bir klinik tabloyu atlamamak için ayrıntılı değerlendirmekte fayda vardır.  
Tedavisine gelince; İlk baştaki amaç panik atakların bir an önce rahatlatılmasıdır. Çünkü panik ataklar hastayı artık yıpratmaya başlamıştır. Bunun için öncelikle  psikiyatri uzmanına başvurmak gerekir. Hastayı panik atakların oluşumu ve gelişimi konusunda bilgilendirmelidir. Bir an önce hastanın kliniğine uygun  ilaç tedavisine başlanmalıdır. Sonraki süreçte duruma göre ilaç tedavisinin yanında psikoterapotik yaklaşım da ilave edilebilir. Düzenli kontrollerle hasta takip edilip kliniğe göre tedavinin süreci ayarlanır.
Sağlıkli, huzurlu, mutlu günler dileğiyle. İyi bayramlar…….             

YORUM EKLE